26/05/2017 - Lượt xem: 346
Người Jrai chiếm đại đa số trong cộng đồng các dân tộc thiểu số tại Gia Lai và khu vực Tây Nguyên. Ở Gia Lai, người Jrai cư trú tập trung tại các huyện: Ayun Pa, Krông Pa, Chư Prông, Chư Păh, Ia Grai và TP. Pleiku… Là một trong hai dân tộc lớn nhất tại khu vực Tây Nguyên, họ có ý thức rõ về địa vực cư trú và sự sự tác động của nhất định đối với đời sống văn hóa của các dân tộc khác trong khu vực.

Ảnh: Hoàng Thanh Hương

Người Jrai thật thà, tốt bụng, giàu lòng tự trọng và can đảm, hăng say chiến đấu. Họ có một nền văn hóa độc đáo thể hiện qua kiến trúc nhà rông, nhà sàn, nhà mồ, điêu khắc gỗ, âm nhạc, trang phục, lễ hội và ẩm thực. Với tín ngưỡng đa thần, họ có nhiều nghi thức cúng tế các thần một cách thành kính trang trọng. Trong cuộc sống sinh hoạt, với nhận thức không đầy đủ về thế giới tự nhiên và xã hội, đồng bào Jrai có một số tục kiêng cữ và mê tín như: Ma lai (rơhung), người Jrai rất sợ ma lai một thứ quỷ có hình thù như người bình thường, sinh sống làm ăn bình thường vào ban ngày nhưng ban đêm thay hình đổi dạng đi bắt hồn người khác để ăn. Nếu biết có ma lai trong làng đồng bào luôn tìm cách tránh xa và giấu kín con cái của họ trong nhà nhất là khi con cái họ đau bệnh, vì họ nghĩ rằng nếu để ma lai biết con cái họ đau ốm, bị thương trầy xước chảy máu chỗ nào nó sẽ nhằm vào chỗ đau đó để hút máu. Người nào bị ma lai bắt sẽ chỉ có chết không thể cứu. Khi bị cộng đồng biết là ma lai, số phận người bị coi là ma lai sẽ vô cùng bi thảm hoặc họ sẽ bị đuổi khỏi làng, ám sát, hoặc sẽ bị đem ra làng làm phép thử, đúng là ma lai làng sẽ đem giết, nhiều nơi giết cả gia đình người bị ma lai để trừ hậu họa vì dân làng tin rằng người ma lai đẻ ra con cái ma lai. 

Tục kiêng cữ thứ hai là cữ làng, người Jrai có có tục cữ toàn làng, nếu đến làng nào thấy trên đường, có một hàng rào tre hay một bụi cây mới trồng là làng đó đang trong thời kỳ kiêng cữ. Nguyên nhân cữ làng là do trong làng có chuyện tang, dịch bệnh hay hạn hán mất mùa… khách đến làng đúng dịp này có việc liên hệ với làng cũng chỉ có thể đứng ở chỗ đánh dấu cấm mà kêu báo, chủ làng sẽ ra tiếp nhận thông tin chứ không được phép vào, cố tình vào sẽ bị phạt nặng. Tùy theo làng mà thời gian kiêng toàn làng có thể từ ba hôm đến một tuần.

Tục kiêng bếp, đến nhà người Jrai khi ngồi bên bếp lửa khách cần rất chú ý, thấy vật gì lạ không nên tò mò cầm nắm, sờ mó khi chủ nhân chưa cho phép, nếu thấy những hòn đá để gần bếp thì tránh xê dịch chúng, không được ngồi lên và càng không được lấy củi xê đẩy những hòn đá kê bếp, tất cả những hòn đá này đều là để cúng và hiện là tai mắt của các vị thần linh đã liên kết với gia đình này.

Tục kiêng tắm khi gia đình có người thân qua đời, tục này để tỏ lòng thương tiếc với người chết, vợ hoặc chồng của người chết sẽ không tắm gội, cắt tóc, cạo râu mặc quần áo đẹp trong một tháng kể từ khi chôn cất ma, nếu vi phạm người đó sẽ bị phạt và bị dân làng chê cười. Tục kiêng cữ này hà khắc nhưng phần để chứng minh lòng thương nhớ của mình với người đã về cõi ma, phần sợ dân làng phán xét phạt vạ nên dù cơ thể rất ngứa ngáy mất vệ sinh nhưng người còn sống vẫn chịu đựng chấp hành đến ngày hết kiêng mới dám tắm giặt vệ sinh sạch sẽ.      

Mỗi dân tộc có mỗi tập tục kiêng cữ riêng theo quan niệm tín ngưỡng tôn giáo của cộng đồng mình, song các tục kiêng cữ này cũng chính là những hủ tục lạc hậu là thói quen sinh hoạt lâu đời dần trở thành luật tục mà không ai dám làm trái đồng thời các thói quen này được duy trì qua nhiều thế hệ, ăn sâu vào tiềm thức của bà con dân tộc nên rất khó thay đổi. Để vận động bà con từng bước xóa bỏ các hủ tục lạc hậu không còn phù hợp với đời sống hiện tại các cấp ngành liên quan nên tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng, chú trọng vào các đối tượng có uy tín trong cộng đồng như: Già làng, trưởng bản, trưởng dòng họ, những người có nhận thức tương đối đầy đủ về những tập quán lạc hậu để họ tuyên truyền con cháu thực hiện nếp sống văn minh trong cuộc sống.

Hoàng Thanh Hương

 

(Bấm vào đây để nhận mã)

Tin liên quan

60 năm chiến thắng điện biên phủ

Ảnh Xem tất cả >>

Video

Kỳ vĩ thác 3 tầng

[Video]: Các sở ngành được đề xuất hợp nhất như thế nào

[Video]: Nghề đúc bánh in phục vụ Tết của người Huế

2018: Đón năm mới yên vui

[Video]: Phất lên từ nuôi rắn ráo trâu

Tỷ giá - Thời tiết

CurrencyTransferSell
USD2301023080
THB679.55707.9
SGD16833.3717017.31
SEK2583.032648.07
SAR6131.086371.69
RUB369.43411.66
NOK2803.22891.09
MYR5667.555740.95
KWD75963.0478944.08
KRW19.8521.09
JPY204.7208.21
INR335.48348.65
HKD2915.32958.97
GBP30366.8830637.36
EUR26865.0427104.33
DKK3566.413678.23
CHF22983.0323280.68
CAD17453.6517644.37
AUD16996.4517182.17
Chọn thành phố

Liên kết website

Biển Hồ  Biển Hồ
Bản tin tuần
Du lịch Gia Lai
Banner 2  http://tinhuygialai.org.vn/chuc-nang-nhiem-vu-cua-cac-co-quan-chuyen-trach-tham-muu-giup-viec-tinh-uy/vi-VN-0-411.html
Đánh giá chất lượng dịch vụ hành chính công
Hội đồng nhân dân tỉnh khóa XI, nhiệm kỳ 2016-2021
Hội nghị xúc tiến đầu tư tỉnh Gia Lai năm 2016
Hình ảnh, chức danh Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh khóa XV (2015-2020)
LÊN ĐẦU TRANG